De St. Agathakerk
In 1723 koopt graaf von Plettenberg de heerlijkheid Eys en voegt deze toe aan Wittem, dat hij eerder aangekocht had. De oude kerk op de Boerenberg was in zeer slechte staat en het is von Plettenberg geweest die, met toestemming van het Bisdom Luik, architect Schloun uit Münster de opdracht gaf een nieuwe kerk te ontwerpen. Opgetrokken uit baksteen en voorzien van ronde raamomlijstingen van Naamse steen is het een voorbeeld van Westfaalse barok. Op 16 juni 1732 wordt de eerste steen gelegd door Von Brauman, de vertegenwoordiger van von Plettenberg. De bouw van het middenschip kwam waarschijnlijk in 1736 gereed, terwijl de toren jaren later kon worden voltooid, gedeeltelijk met stenen van de inmiddels afgebroken oude kerk. Pas op 16 juni 1770 werd de kerk gewijd door de Luikse bisschop Karel Alexander.
Van de oude kerk is alleen het doopvont uit de 12e eeuw bewaard gebleven. Het tabernakel en hoofdaltaar met Corintische zuilen dateren uit 1746 en zijn gemaakt in Aken. Het doek “Christus in de hof van olijven” is gemaakt door de kunstenaar Leemans. De zijaltaren, links de H.Agatha en rechts Maria, dateren uit dezelfde tijd en zijn gemaakt in Eupen. De biechtstoelen stammen uit 1752 en komen uit Maastricht. Het orgel dateert uit 1844 en is gemaakt door de beroemde gebroeders Mueller uit Reiffenscheid. De grootste kerkschat is het stralenmonstrans uit zilver en goud, in 1672 door koning Lodewijk XIVe geschonken aan de parochie werden als eerherstel voor een heiligschennende inbraak in de oude kerk door soldaten van zijn leger.
In 1934-1935 werden de beide zijbeuken gebouwd. De verbouwing en restauratie van de hele kerk werd gedaan door de plaatselijke aannemer Schwanen. Tevens werd kerk voorzien van gebrandschilderde ramen van Joep Nicolas. Een Duitse bom vernielde helaas de meeste ramen, de ramen van de linker kapel bleven gespaard. De vernielde ramen werden vervangen door “oorlogsglas”.
In 2001 is een gebrandschilderd raam geplaatst in de rechterzijkapel en 2008 het raam bij de biechtstoel rechts, beiden gemaakt door Jo Havenith. De twee eikenhouten koorbanken dateren uit ca. 1700 en komen uit de oude kerk. Op de sokkels in het middenschip staan de H. Jozef, H. Sebastianus en H. Barbara. Verder staat er nog een houten beeld van de H. Anna met het kind Maria en een beeld van de H. Theresia.
Momenteel loopt er aan onze kerk een onderhoudsproject, dat deels gesubsidieerd wordt door de BRIM ( Bijdrageregeling Instandhouding Monumenten) en de Provincie. Dat komt omdat onze kerk een Rijksmonument is. De looptijd van het project is 5 jaar, tot 2017. Hieronder vallen diverse werkzaamheden zoals o.a. schilderwerk, dakreparaties, onderhoud houtwerk, renovatie ramen, renovatie orgel, nieuwe traptreden, renovatie voegwerk en metselwerk.
“Er wordt structureel onderhoud gepleegd aan onze kerk. Samen met HNVA architecten wordt er een meerjarig onderhoudsplan op gesteld, waarmee subsidies aangevraagd worden bij de landelijke overheid ( SIM) en de provincie Limburg ( Monulisa ) . Na goedkeuring krijgen wij 70% van de onderhoudskosten gesubsidieerd.
Hieronder vallen diverse werkzaamheden zoals o.a. schilderwerk, dakreparaties, onderhoud houtwerk, renovatie ramen, renovatie orgel, renovatie voegwerk / metselwerk alsmede reguliere onderhoudswerkzaamheden zoals inspectie Monumentenwacht, bliksembeveiliging, brandblussers , etc.
Na de periodes 2012-2017 en 2018-2023 succesvol te hebben afgerond zijn we nu bezig aan de periode 2024-2029 en staan er enkele grote klussen op het programma zoals het repareren van houten balken in de torenspits, schilderwerk deuren en kozijnen grote kerkramen”
BEZOEK ONZE KERK via de website: http://www.oasenvanhoop.nl
Het overkomt ons allemaal: op vakantie in het buitenland kun je veel kerken gewoon binnenlopen en bij ons zijn ze bijna overal op slot.
Om toch een inkijk te geven van het interieur is het idee ontstaan om een digitale rondleiding te geven. Bij de ingang van de kerk hangt
een bordje met daarop de QR-code. Houd de telefoon ervoor en je ziet een korte impressie; als je verder doorklikt kom je op de
website “Oasen van Hoop” en krijg je de volledige rondleiding van onze kerk en ook van andere kerken in het Heuvelland. U kunt ook
de website www.oasenvanhoop.nl bezoeken.
Dit geweldige initiatief is ontstaan bgv het 100 jarig bestaan van de dekenale kerk in Gulpen. Henk en Jasper Kroese hebben daarbij de
mooie opnamen gemaakt en de film samengesteld, waarbij Arthur Prakken de teksten heeft samengesteld en ingesproken.
Grote dank dan ook aan hen hiervoor !
Fijn dat we op deze bijzondere manier onze eigen parochianen, toevallige passanten en toeristen onze
kerk in haar volle pracht kunnen tonen.